Petrol

EPDK tarafından 22 Nisan 2015 tarihinde “Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Taslak Karar” kamuoyunun görüşlerine açılmış, çeşitli kuruluşlarca Taslak hakkında görüşler ifade edilmiştir. Bu çerçevede, PÜİS (Petrol Ürünleri İşveren Sendikası) tarafından basına yapılan açıklamalarda dile getirilen konularda PETDER olarak görüşlerimizi paylaşmak isteriz.

PetderPUİS tarafından talep edilen konulardan biri, elektronik ödeme sistemleri yoluyla müşterilere sağlanan indirimlere bayilerin katılımının yasaklanmasıdır. Teknolojinin ilerlemesi ve rekabet sayesinde uzun zaman içerisinde gelişmiş olan elektronik satış sistemleri, ülkemizin en büyük nakliye, dağıtım, ulaşım ve diğer sektörlerdeki şirketleri ile binlerce KOBİ’nin akaryakıt alımları için kullandığı sistemler olup, yaklaşık 2 milyon aracın sistemden faydalandığı tahmin edilmektedir.

Bu sistemler, taşımacılık maliyetlerine olumlu etkisinin yanı sıra yakıt alımlarının kontrol ve kayıt altına alınması açısından da çok büyük fayda sağlamaktadır.

Söz konusu yasaklama uygulamaya konulursa;
·    Ülkemizde filo satışları yoluyla rekabetçi bir şekilde indirimlerden faydalanarak yolcu ve yük taşımacılığı yapan nakliye ve ulaşım hizmetlerinin akaryakıt maliyetlerinde artış olacak, bu durum çok geniş yelpazede mal ve hizmet fiyatlarına yansıyacak ve dolayısıyla enflasyon olumsuz yönde etkilenecektir.
·    Akaryakıt sektörünün müşterisi olan ilgili tüm sektörlerde akaryakıt maliyetini azaltabilmek amacıyla kaçak/yasadışı ürün kullanımı ve/veya kayıt dışı işlemlerin artma ihtimali ortaya çıkacak ve sonuçta vergi kaybı da söz konusu olabilecektir.
·    Bayilerin filo müşterilerine yapılan indirimlere katkı vermemesi perakende akaryakıt fiyatlarına olumlu hiçbir etki yapmayacaktır.

PUİS tarafından tartışmaya açılan bir diğer konu da, dağıtım şirketleri ve bayiler arasında sözleşme şartlarına göre karşılıklı mutabakatla belirlenmiş ticari ilişkilere müdahale edilerek rafineri ve pompa fiyatı arasındaki brüt marjın %55’inin bayilere verilmesidir.

·    Yürürlükte olan düzenlemeler, 2009 yılı rekabet kararları ve serbest ticaret prensipleri çerçevesinde anlaşma yapmış olan bayi ve dağıtım şirketleri önemli kayıplar yaşayacak, taraflar arasında çok sayıda mali ve hukuki sorun ortaya çıkacaktır.
·    Brüt marj dağılımına bayi lehine bir sınırlama getirilmesinin nihai pompa fiyatı üzerine etkisi olmayacaktır.
·    Brüt marj dağılımının mevcut düzenlemelere aykırı bir şekilde değiştirilebilecek olması sektörde öngörülebilirlik açısından problem yaratacaktır.

Bunlara ek olarak, PÜİS tarafından basına yapılan açıklamada birçok ülkede tüketicilere bir tercih olarak sunulan farklılaştırılmış ürünlerin satışının yasaklanması da tartışmaya açılmıştır.

Ülkemizdeki resmi şekilde satılan tüm motorin ve benzin türleri AB normlarına ve EPDK teknik düzenlemelerine uygun olup, tüm araçlar tarafından kullanılabilecek niteliktedir. Tüketicilerin kalite ve performans beklentilerine cevap vermek üzere, Ar-Ge çalışmalarının sonucunda geliştirilen özel/katkılı farklılaştırılmış motorin ve benzin türleri de ilave seçenekler olarak yine rekabet ortamı içerisinde birçok akaryakıt şirketince tüketicilerin tercihine sunulmaktadır. Farklılaştırılmış ürünlerin Türkiye pazarında kalite ve performans açısından önemli bir rol oynadıkları göz önüne alınarak, Türk tüketicisinin tercihine seçenek olarak sunulan bu ürünlerin satışına yasak getirilmesinin doğru olmayacağı düşünülmektedir.
Sektörümüz ile bayi ve dağıtıcılar arasındaki ilişkilerin yanı sıra tüketicilerin ve ekonomimizin zarar görmemesi için EPDK’nın gerekli değerlendirmeleri yaparak karar alacağına inanıyoruz.

PETDER olarak her zaman ifade ettiğimiz gibi, sektörde sürdürülebilir ve etkinlik sağlayacak uygulamaların yürürlüğe konulmasının ancak EPDK ve sektörün ortak çalışmalarıyla mümkün olabileceğini, bu çerçevede sektörümüzün maliyetlerinin düşürülmesi yönünde EPDK tarafından yürütülen çalışmaları tüm gücümüzle desteklediğimizi belirtmek isteriz.